Więcej informacji - kategoria Wiadomości region tarnowski

Wielka Majówka na… wydmach?

Jeżeli lubi ktoś wędrówki po najbliższej okolicy Tarnowa, pełnej zaskakujących przyrodniczych niespodzianek, polecam na Wielką Majówkę wyprawę na wydmę na granicy Wałek i Pogórskiej Woli. Niedawno została odsłonięta, a do pełni jej uroku dodać warto sąsiedztwo pobliskiego potoku Posmysz, wijącego się przez pełną ziół łąkę. Wydma znajduje się pod lewej stronie jadąc od Tarnowa i pełna jest zaskakująco ciekawej roślinności.

To wydma śródlądowa, wzniesienie usypane przez wiatr, jeden z rodzajów wydm występujących na obszarach lądowych.

Wydmy śródlądowe tworzące niekiedy bardzo liczne wzgórza są charakterystyczne dla równin Polski środkowej. Powstały one w większości po ustąpieniu ostatniego zlodowacenia z piasków, tzw. sandrów i teras akumulacyjnych. Są to formy pochodzenia eolicznego, tzn. utworzone na skutek działalności wiatru.

W Polsce występują rozległe zespoły wydm śródlądowych, m.in. w Kotlinie Sandomierskiej, krainie graniczącej z Pogórzem.

Wydmy śródlądowe Polski są to zwykle tzw. wydmy paraboliczne, a także wały wydmowe wydmy gwiaździste i nieregularne. Występują zwykle grupami, często łącząc się z sobą. W niektórych okolicach tworzą one całe łańcuchy, przy czym ich łuki wybiegają czasem z jednego podłużnego wału, powstałego przez połączenie się z jednej strony ramion poszczególnych wydm.

Wydmy nie utrwalone roślinnością wędrują w kierunku zgodnym z kierunkiem przeważających wiatrów Spotyka się je na piaskach w całej Polsce środkowej i południowej, natomiast jest ich mało lub w ogóle brak na obszarach piaszczystych Polski północnej.

Pierwszym zespołem, występującym na wydmach śródlądowych jest zespół traw szczotlichy siwej.

Gatunkiem budującym zespół i charakterystycznym jest szczotlicha siwa. Jest to trawa o typowej budowie kseromorficznej pędów i silnie rozwiniętym systemie korzeniowym; w pewnym stopniu znosi zasypywanie ruchomym piaskiem dzięki piętrowemu odnawianiu się kęp i zdolności tworzenia korzeni przybyszowych.

Spośród innych gatunków charakterystycznych występują typowe terofity, drobne roślinki roczne, kwitnące wiosną lub wczesnym latem, tj. wtedy, gdy w glebie jest jeszcze dostateczna ilość wody, jak sporek wiosenny , chroszcz nadłodygowy , przetacznik Dillena i nicennica drobna. W czasie letniej suszy gatunki te giną, wysiawszy uprzednio nasiona. W początkowych stadiach struktura roślinności jest bardzo luźna; pomiędzy pojedynczymi kępami szczotlichy występuje nagi piasek, na którym jedynie wiosną pojawiają się wspomniane terofity, brak jest jeszcze mchów i porostów. W tym stadium płaty zespołu są jeszcze bardzo ubogie pod względem składu florystycznego.

W miarę rozrastania się kęp szczotlichy, utrwalania podłoża i wzbogacania go w próchnicę, pojawiają się nowe gatunki, np. charakterystyczne dla klasy: czerwiec trwały, jasieniec piaskowy i jastrzębiec kosmaczek oraz osiedlają się tu coraz liczniejsze mchy, jak skalniczek siwy i płonnik włosisty oraz porosty, jak rożynka kolczasta, płucnica islandzka a także różne gatunki z rodzaju Cladonia (chrobotek).

Odwiedzając pobliski potok gdzie bytują bobry i można podziwiać ich tamy i żeremia, warto też zwrócić uwagę osobliwość wydmy, jaką jest wysokie na kilkadziesiąt metrów obserwatorium , nazwane przez leśników oryginalnie „dostrzegalnią”. Stąd leśnicy lustrują okolicę na wypadek pożaru.

Tekst i fot. Zygmunt Szych

Reklamy i banery wyborcze na portalu Tarnów.in - tel. 509 - 105 -880, kontakt@tarnow.in

Baner

Baner

Kliknij i dodaj komentarz

Zabierz głos w dyskusji

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Baner

Najczęściej czytane

Wróć do góry